آیین نامه مجتمع های آموزشی و پرورشی شهری
مصوبه هشتصدوچهل ويكمين جلسه شوراي عالي آموزش وپرورش درتاريخ17/3/1390
موضوع:آيين نامه مجتمع هاي آموزشي وپرورشي
مقدمه:
درراستاي تحقق اهداف سندتحول راهبردي نظام تربيت رسمي و عمومي جمهوري اسلامي ايران مصوب هشتصد و بيست و ششمين جلسه شوراي عالي آموزس و پرورش مورخ 2/5/89 آيين نامه مجتمع هاي آموزشي و پرورشي به شرح ذيل تصويب مي شود.
ماده1- تعريف
مجتمع آموزشي و پرورشي به مجموعه اي ازواحد هاي آموزشي دولتي همجوار[1] (در اين آيين نامه مدارس تابعه ناميده مي شود) در يك منطقه با ناحيه آموزش و پرورش اطلاق مي شود كه به طور متوالي و پيوسته و با مديريت واحد در تمام دوره هاي تحصيلي (ابتدايي، راهنمايي و متوسطه) و در يك جنسيت برابر مفاد اين آيين نامه و ساير مقررات فعاليت مي كند.
تبصره 1- مجتمع آموزشي و پرورشي مي تواند شاخه ها و رشته هاي دوره ي متوسطه اعم از نظري، فني و حرفه اي و كار و دانش را به صورت تلفيقي ارائه نمايد.
تبصره 2- تشكيل مجتمع حداقل با دو مدرسه تابعه و در دو دوره ي تحصيلي متوالي بلامانع است مشروط بر آنكه در سال هاي بعد، مجتمع شامل هر سه دوره تحصيلي شود.
تبصره 3- مدارس خاص دولتي (نمونه دولتي، شاهد، ايثارگران و استعداد هاي درخشان و ...) با هم نوع خود و با رعايت ساير مقررات مربوط مي توانند به صورت مجتمع فعاليت نمايند.
تبصره 4- ايجاد مجتمع هاي آموزشي و پرورشي مدارس غير دولتي با رعايت مقررات مربوط بلامانع است.
تبصره 5- مجنمع آموزشي و پرورشي روستايي و عشايري برابر آيين نامه خاص خود تشكيل و فعاليت مي كند.
تبصره 6- مدارس ضميمه به عنوان يك واحد مستقل آموزشي و پرورشي محسوب نمي شود.
ماده2- اهداف:
1- ارتقاي كيفيت تعليم و تربيت در مدارس با استمرار و توالي فعاليت هاي آموزشي و پرورشي در دوره هاي مختلف تحصيلي مبتني بر مفاد سند تحول و راهبردي و اهداف مصوب دوره هاي تحصيلي.
2- فراهم آوردن زمينه هاي شناخت كامل و جامع دانش آموزان در طولاني مدت و ايجاد هماهنگي و همسويي فزونتر در ارائه خدمات آموزشي و پرورشي به ايشان.
3- ارتقاي شرايط كاري و صلاحيت حرفه اي معلمان، تبادل تجربيات و افزايش بهره وري و ترويج فرهنگ كار گروهي معلمان.
4- استمرار مديريت، يكپارچگي و هم افزايي در مديريت مدارس و استفاده بهينه از منابع انساني و مالي و تجهيزات آنها.
5- تسهيل امر نظارت و هدايت فعاليت هاي آموزشي و پرورشي.
6- شناخت دقيق خانواده ها و تقويت نقش متقابل خانواده و مدرسه در فرايند تربيت دانش آموزان.
7- افزايش اقتدار و هويت مدرسه و ارتقاي تقش آن به عنوان كانون تربيتي محله در سطح محلي و منطقه اي.
ماده3-اركان مجتمع:
الف-مدير مجتمع به عنوان رهبر آموزشي و پرورشي ونماينده آموزش وپرورش با رعايت ماده 5 اين آئين نامه از سوي رئيس اداره آموزش وپرورش منطقه انتخاب و براي مدت 5 سال منصوب مي شود. مدير مجتمع نيست به كليه ي امور مجتمع ومدارس تابعه آن مسئوليت يكسان داشته و وظايف زير را به عهده خواهد داشت:
1- ايجاد هماهنگي وهمسويي بين اهداف و برنامه هاي مدارس تابعه و برنامه ريزي براي تحقق اهداف و ارتقاي كيفيت آموزشي و پرورشي مدارس تابعه مبتني بر مبناي تعليم و تربيت اسلامي.
2- برنامه ريزي براي استفاده بهينه مدارس تابعه مجتمع از نيروي انساني، امكانات و تجهيزات ومنابع يك ديگر.
3- سياست گذاري و هماهنگي فعاليت هاي علمي، فوق برنامه و اردو هاي دانش اموزي در مدارس تابعه به ويژه آموزش قرآن و اقامه نماز.
4- برنامه ريزي براي توسعه دوره هاي تحصيلي بر اساس مقتضيات ونياز هاي محلي و اعلام آن به اداره آموزش و پرورش منطقه.
5- نياز سنجي علمي كاركنان مجتمع وبرنامه ريزي براي برگزاري نشست هاي علمي و آمزش ضمن خدمت و دانش افزايي ايشان.
6- نظارت و ارزيابي امور اموزشي وپرورشي، اداري و مالي مدارس تابعه واتخاذ تدابير تعالي بخش بر اساس نتايج حاصله.
ب-شوراي مجتمع:
به منظور سياست گذاري وتعيين چهار چوب كلي برنامه هاي دراز مدت و سالانه مجتمع ومشاركت مديران و مسئولان در فرايند تصميم سازي و تصمميم گيري هاي مجتمع، شوراي مجتمع با تركيب وظايف زير تشكيل مي شود:
1- تركيب اعضا:
1-1-مدير مجتمع آموزشي و پرورشي به عنوان رئيس شورا
2-1-مديران هريك از مدارس تابعه
3-1-رؤساي انجمن هاي اوليا و مربيان هر يك از مدارس تابعه
4-1-نماينده شوراي معلمان هر يك از مدارس تابعه
تبصره 1- دبير شوراي مجتمع از بين اعضا توسط رئيس شورا انتخاب مي شود
تبصره 2- شوراي مجتمع حداقل هر ماه يك بار با دعوت رئيس شورا تشكيل مي شود. جلسات شورا با شركت حداقل دو سوم اعضاي شورا رسميت مي يابد و تصميمات آن در حدود اختيارات ومقررات با آراي اكثريت اعضاي حاضر معتبر است.
تبصره 3- رئيس شورا مي تواند از نماينده شوراي دانش آموزي، اولياي دانش آموزان، صاحب نظران و افراد ذي ربط بر حسب مورد براي شركت در جلسات شوراي مجتمع دعوت نمايد.
2- وظايف و اختيارات شورا:
1-2-بررسي و تصويب برنامه دراز مدت وسالانه مجتمع و مدارس تابعه به پيشنهاد مدير مجتمع.
2-2-فراهم آوردن امكانات و شرايط لازم براي تحقق اهداف و برنامه هاي اموزشي وپرورشي.
3-2-پيش بيني برنامه هاي لازم براي تعميق باور هاي ديني و اعتقادي دانش آموزان، گسترش فعاليت هاي قرآني، فرهنگي، هنري، ادبي و ورزشي و ارتقاي سطح سلامت روحي و رواني آنها و بهداشت مدارس نظاير آن.
4-2-فراهم آوردن زمينه مشاركت دانش آموزان در فعاليت هاي تربيت اجتماعي ونيز برنامه هاي آموزشي و تربيتي و پژوهش مدارس.
5-2-بررسي فعاليت شورا هاي مدارس تابعه و ارايه راهكارهاي بهبود عملكرد آن ها براي استفاده بهينه از مشاركت معلمان، دانش آموزان و خانواده ها در طرح ها و برنامه هاي مدارس.
7- ارزشيابي از عملكرد مديران مدارس تابعه و برنامه ريزي براي ارتقاي صلاحيت هاي حرفه اي و مهارت رهبري آموزشي آن ها.
8- اجراي مصوبات شوراي مجتمع و تلاش براي ارتقاي مدارس تابعه به سطحي برتر در منطقه و استان در ابعاد آموزشي و تربيتي.
9- مشركت در تدوين برنامه سالانه مدارس و نظارت بر حسن آن ها.
10- انجام اموري كه عند اللزوم از سوي آموزش و پرورش به مديران مجتمع واگذار مي شود.
تبصره- انجام مكاتبات، گزارش ها و پيگيري هاي اداري مدارس تابعه با اداره ي آموزش و پرورش منطقه مربوط و ارجاع بخشنامه ها به مدارس تابعه با مديرمجتمع خواهد بود و لكن اطلاع رساني آن به افراد ذي نفع، بر عهده ي مدارس تابعه است.
ماده4- به هر مجتمع دولتي يك نفر به عنوان مدير مجتمع، اختصاص مي يابد كه در يكي از مدارس تابعه مستقر مي شود.
ماده5- شرايط احراز مدير مجتمع به شرح زير است:
1- دارا بودن حداقل مدرك تحصيلي كارشناسي ارشد (ترجيحاً در رشته هاي علوم تربيتي).
تبصره – در مناطقي كه به دليل شرايط خاص، كمبود نيروي انساني وجود دارد با موافقت مدير كل آموزش و پرورش استان مي توان از افراد واجد شرايط داراي مدرك تحصيلي ليسانس استفاده نمود.
2- دارا بودن حداقل 5 سال سابقه خدمت موفق آموزشي و پرورشي و برخوردار از نگرش علمي، خلاق و تعالي جويانه به فرايند تعليم و تربيت.
3- دارا بودن توان و سابقه ي مديريتي موفق در مدرس و برخوردار از روحيه مشاركت پذيري و كار گروهي.
تبصره-شرايط فوق جايگزين بند ب شرايط اختصاصي مندرج در مصوبه شرایط احراز مدیریت مدارس می شود و سایر شرایط مندرج در مصوبه ی مذكور براي مديران مجتمع به قوت خود باقي است.
ماده6-اركان مدارس تابعه مطابق آيين نامه اجرايي مدارس همانند ساير مدارس خواهد بود؛ ليكن مدير مجتمع براي ايجاد هماهنگي بيشتر و هم افزايي اركان مدارس مي تواند نشست هاي مشتركي را بين اركان مدارس تابعه برگزار كند.
6-2- بررسي و تصويب برنامه ها براي استفاده بهينه مدارس تابعه از نيرو هاي انساني، امكانات و تجهيزات و منابع يكديگر.
7-2- بررسي و تصويب طرح ها و برنامه ها در جهت شناسايي و جذب افراد لازم التعليم و بازمانده و تحصيل در دوره هاي مختلف تحصيلي و در محدوده ي جغرافيايي مجتمع.
8-2-بررسي برنامه هاي نياز سنجي علمي كاركنان مجتمع و برنامه ريزي براي توانمند سازي و اجراي آموزش هاي مورد نياز آنها و برگزاري نشست هاي علمي با رعايت مقررات مربوط.
9-2-جلب مشاركت هاي مردمي و كمك هاي خيرين و نيكوكاران و نهاد هاي غير دولتي به ويه انجمن هاي اوليا و مربيان.
10-2-بررسي، تصويب و نظارت بر فعاليت هاي علمي، فوق برنامه و اردو هاي دانش آموزي برابر دستورالعمل هاي مربوط.
11-2-برنامه ريزي و تصويب آموزش هاي خانوده در مدارس تابعه مجتمع.
12-2-برنامه ريزي جهت توسعه محلي و منطقه اي و تعامل اثر بخش و مفيد مجتمع با مراكز مذهبي،علمي و پژوهشی منطقه.
تبصره-اداره آموزش و پرورش منطقه يا ناحيه مي تواند، انجام امور قابل تعويض از جمله برگزاري دوره هاي ضمن خدمت، برنامه ريزي و تشكيل كلاس هاي جبراني و فوق برنامه، امتحانات هماهنگ منطقه اي دوره هاي تحصيلي مدارس تابعه (اعم از طراحي سؤال، تكثير، ارسال و نظارت) و برخي از وظايف كميسيون خاص ادارات آموزش و پرورش مناطق و نواحي (به شرح پيوست) را به شوراي مجتمع تعويض نمايد.
ماده7-مدارس تابعه از نظر فعاليت هاي آموزشي، پرورشي، اداري و منابع مالي در چارچوب مفاد اين آيين نامه زير نظر مدير مجتمع اداره مي شوند.
ماده8-امور اداري مجتمع:
1- گواهينامه هاي تحصيلي دوره هاي تحصبلي علاوه بر مراجع قبلي بايد به تأييد و امضاي مدير مجتمع نيز برسد كه لازم است مراتب در نمون برگ مدارك مذكور اصلاح شود.
2- بررسي و انسداد دفار آمار و ارزشيابي تحصيلي و تربيتي (امتحانات) مدارس تابعه توسط مدير مجتمع به عنوان نماينده ي اداره آموزش و پرورش انجام مي شود.
3- ارزشيابي مدير مجتمع بر اساس ضوابط و مقررات مربوط توسط اداره آموزش و پرورش انجام مي شود.
4- دانش آموزان ثبت نام شده در مجنمع مي توانند با رعايت ساير شرايط تا پايان دوره ي متوسطه در مجتمع ادامه تحصيل دهند.
5- مجتمع آموزشي و پرورشي داراي مهر مستقلي خواهد بود كه در مكاتبات و انجام امور اداري از آن استفاده مي شود.
6- هر يك از مدارس تابعه مهر مستقلي خواهند داشت كه نام مجتمع و مدرسه تابعه در آن درج شده است.
ماده 9-امور اداري مجتمع:
1- مجتمع داراي يك حساب بانكي متمركز خواهد بود كه با دو امضا از سه امضا (مدير مجتمع به عنوان امضاي ثابت-نماينده ي مديران مدارس تابعه به نمايندگي از ديگر مديران و نماينده رؤساي انجمن هاي اوليا و مربيان مدارس تابعه) قابل برداشت است.
2- كمك هاي اولياي دانش آموزان، شوراهاي آموزش و پرورش استان و شهرستان ها و اعتبارات متمرکز حوزه ي ستادي و سرانه دانش آموزان مدارس تابعه و ... به حساب متمركز مجتمع واريز مي شود.
3- وجوه واريزي به حساب متمركز مجتمع، متناسب با تعداد دانش آموزان ، برنامه هاي سالانه،ميزان محروميت و000در چارچوب مقررات و شاخص هاي مربوط به برنامه هاي پيشنهاد مدير و تصويب شوراي مجتمع در اختيار مدارس تابعه قرار ميگيرد.
تبصره-كمك هاي مردمي خاص هر مدرسه در سر فصل جداگانه اي ثبت ودر همان مدرسه هزينه مي شود.
4- هزينه ها ي مربوط به برنامه مشترك مدارس تابعه ويا خريد ملزومات وتجهيزات به صورت متمركز بر اساس آيين نامه مالي مدارس و از محل حساب بانكي مجتمع انجام ميشود.
5- مسئوليت نظارت بر عملكرد و رسيدگي مالي مجتمع به عهده اداره آموزش و پرورش منطقه مربوط مي باشد.
ساير موارد:
ماده10-مدير مدرسه تابعه بر اساس شرايط احراز مديريت مدارس (مصوب شوراي عالي آموزش و پرورش) توسط مدير مجتمع براي تأييد و صدورابلاغ به اداره آموزش و پرورش منطقه پيشنهاد ميشود.
ماده11-عنوان مدير مدارس تابعه به( معاون مجتمع و مدير مدرسه) تغيير يافته و براساس شرح وظايف مندرج در آيين نامه اجرايي مدارس (به استثناء وظايفي كه در آيين نامه به مدير مجتمع واگذار شده است) انجام وظيفه خواهد نمود.
ماده12-معاون با معاونان مدرسه تابعه توسط مدير مدرسه مربوط پيشنهاد و پس از تأييد مدير براي تاييد وصدور ابلاغ به اداره آموزش و پرورش منطقه معرفي مي شود.
ماده13-سازمان نو سازي و تجهيز مدارس موظف است در شهرها به ويژه در مناطق پر جمعيت، ساخت و ساز فضا هاي آموزشي و پرورشي را با معماري اسلامي-ايران و در قالب مجتمع(مركب از دوره هاي مختلف تحصيلي ) كه از نظر فضاي فيزكي مستقل وكاملأ در مجاور هم باشند،طراحي و اجرا نمايند.
ماده14-به منظور شناسايي و شكوفايي استعداد هاي دانش آموزان و هدايت تحصيلي و تربيتي ايشان و ارائه خدمات مشاوره اي مطلوب بر حسب ويژگي هاي آنان، فرايند عملكرد تحصيلي هر يك از دانش آموزان در طول دوران تحصيل با رعايت اصول تربيتي ثبت ميشود، دستورالعمل اين بند حداكثر ظرف مدت6 ماه توسط وزارت آموزش و پرورش تدوين وابلاغ خواهد شد.
ماده15-پژوهشگاه مطالعات آموزش وپرورش مؤظف است گزارش ارزيابي اين آئين نامه را در2 سال پس از اجراي آن به شوراي عالي آموزش و پرورش ارائه نمايد.
ماده16-مواردي كه در اين آئين نامه به آن اشاره نشده است مطابق با مصوبات شوراي عالي و دستورالعمل هاي وزارت آموزش و پرورش خواهد بود.
موضوع آئين نامه مجتمع هاي آموزشي و پرورشي شهري در هشتصد و چهل و يكمين جلسه شوراي عالي آموزش و پرورش تاريخ 17/3/ 1390به تصويب رسيد.
مهدي نويد حميد رضا حاجي بابايي
دبير شورا رئيس جلسه
آئين نامه مجتمع هاي آموزشي و پرورشي مورد تأييد است.
محمود احمدي نژاد
رئيس جمهور ورئيس شوراي عالي آموزش و پرورش
مصاديق اختيارات كميسيون خاص ادارات آموزش و پرورش مناطق و نواحي قابل تفويض به شوراي مجتمع (موضوع تبصره ذيل وظايف و اختيارات شوراي مجتمع)
1- صدور مجوز ثبت نام در مدرسه بدون حضور در كلاس براي دانش آموزي كه به علت بيماري خاص قادر به حضور در كلاس نباشد.
2- ايجاد تسهيلات براي برگزاري امتحان به صورت چند گزينه اي، املاء صحيح غلط، دادن وقت اضافي، جايگزين كردن نمره ي بخش كتبي به جاي شفاهي يا بالعكس در امتحانات داخلي با توجه به شرايط خاص جسماني افراد (اختلالات حركتي، ناسازگاري بدني، عدم تعادل بدني) به تشخيص پزشك معتمد.
3- صدور مجوز برگزاري امتحان در خارج از مدرسه از دانش آموزي كه به تشخيص پزشك معتمد قادر به حضور در جلسه ي امتحاني مدرسه نيست و امتحان مربوط به صورت نهايي برگزار نمي شود.
4- صدور مجوز اخذ امتحان پيش از موعد در دروسي كه امتحانات آن ها به صورت نهاي نيست، حداكثر يك ماه قبل از شروع امتحانات پاياني از دانش آموزي كه به ضرورت به اتفاق والدين خود به خارج از كشور عزيمت خواهد كرد.
5- صدور مجوز ثبت نام از دانش آموزي كه به دلايل موجه قبل از شروع سال يا نيم سال تحصيلي موفق به ثبت نام نشده است.
6- صدور مجوز اخذ امتحان از دانش آموزاني كه امتحانات آن ها به علل مختلف از قبيل حوادث غير مترقبه و بلاياي طبيعي برگزار نشده و یا اوراق امتحاني آنان مفقود يا معدوم گرديده است در اولين فرصت و حداكثر تا يك ماه پس از پايان امتحانات در دروسي كه امتحان آن ها به صورت داخلي برگزار مي شود.
7- صدور مجوز انتفال از يك مدرسه به مدرسه ديگر در همان منطقه به منطقه ديگر براي دانش آموزان متقاضي انتقال پايه هاي اول تا چهارم ابتدايي و اول و دوم راهنمايي تحصيلي حداكثر تا يك هفته قبل از شروع امتحانات پاياني.
8- تمديد مهلت ارائه مدارك هويتي و تحصيلي دانش آموزي كه به استناد ماده 23 آيين نامه اجرايي مدارس به صورت مشروط ثبت نام شده است تا قبل شروع امتحانات نوبت اول.
9- صدور مجوز ثبت نام و ادامه تحصيل تا پايان سال تحصيلي براي دانش آموزان فاقد شناسنامه هاي دوره هاي ابتدايي و راهنمايي تحصيلي و همچنين تمديد رأي ثبت نام و ادامه تحصيل آنان در سال هاي آتي در صورت عدم ارائه شناسنامه (تسليم هر نوع گواهي يا مدرك تحصيلي منوط به ارائه اصل شناسنامه است).
محمد یداللهی ده چشمه